Het is donderdagmiddag, de vaste vergadermiddag op school. De zon schijnt door de ramen van het klaslokaal terwijl docenten zich verzamelen voor de wekelijkse vergadering. Terwijl ze zich nestelen in hun stoelen, begint een docent Nederlands met een geamuseerde glimlach tegen een collega: “Je gelooft nooit wat ik vandaag heb gekregen. Sander, die normaal gesproken moeite heeft met het schrijven van een zin, heeft een essay ingeleverd dat zo goed was, dat ik dacht dat hij Multatuli tot leven had gewekt om het voor hem te schrijven!”. Gelach vult de ruimte. Het onderwerp van gesprek? ChatGPT. Voor sommige docenten is dit nog onbekend terrein, terwijl anderen er al volop mee experimenteren. Ondanks dat het geen gloednieuwe technologie meer is, blijft de impact ervan op het onderwijs een onderwerp van levendige discussie.
Een jaar geleden sloeg de komst van ChatGPT in als een bom in het onderwijs. De vraag rees: “Hoe kunnen we bepalen of een leerling eigen werk inlevert of een door de computer gegenereerd werkstuk?”. Deze vraag leidde tot veel debat en reflectie. In reactie hierop hebben diverse scholen beleidslijnen opgesteld, voornamelijk gericht op het identificeren en aanpakken van het gebruik van ChatGPT. Maar te midden van deze pogingen tot regulering, dient zich een intrigerende gedachte aan: Moeten we niet overwegen deze technologie te omarmen? In plaats van enkel te focussen op controle, zouden we wellicht een dialoog moeten aangaan met leerlingen over hoe ChatGPT op een constructieve manier kan bijdragen aan hun leerproces.
In veel scholen werd opgemerkt dat niet alle docenten en leerlingen zich evenveel met deze technologie bezighouden. Maar de realiteit is dat ChatGPT teksten kan genereren die bijna niet te onderscheiden zijn van menselijk geschreven teksten.
Het is duidelijk dat de technologie achter ChatGPT een krachtig hulpmiddel kan zijn in het onderwijs. Maar zoals met elke tool, komt de echte waarde naar voren in hoe we ervoor kiezen het te gebruiken. Terwijl de gesprekken over ChatGPT doorgaan, doen zich allerlei kansen voor waarbij docenten en leerlingen deze tool kunnen inzetten om samen het leren naar een hoger niveau te tillen.
Samenwerken aan Projecten: Bij groepsprojecten kan ChatGPT dienen als een extra ‘teamlid’ dat helpt bij het verzamelen van informatie. Echter, het is cruciaal dat leerlingen leren hoe ze de informatie die ChatGPT biedt, kritisch kunnen beoordelen. Door samen met ChatGPT te werken, kunnen leerlingen oefenen in het herkennen van betrouwbare informatie. Ze leren vragen te stellen zoals: “Is deze bron betrouwbaar?” of “Klopt deze informatie wel met wat ik al weet of met andere bronnen?” Zo wordt ChatGPT niet alleen een hulpmiddel voor antwoorden, maar ook een middel om kritisch denkvermogen en mediawijsheid te stimuleren.
Verdieping van Onderwerpen: Voor leerlingen die een bepaald onderwerp verder willen verkennen, kan ChatGPT dienen als een springplank voor diepere studie. Ze kunnen vragen stellen die verder gaan dan het lesmateriaal en zo hun kennis en begrip vergroten.
Ondersteuning bij Huiswerk: In plaats van alleen antwoorden te zoeken, kunnen leerlingen ChatGPT gebruiken om concepten te verduidelijken die ze niet begrijpen. Dit kan hen helpen om zelfstandig problemen op te lossen en hun begrip te verdiepen.
Creativiteit Stimuleren: ChatGPT kan ook worden gebruikt als een creatief hulpmiddel. Leerlingen kunnen het gebruiken om verhaalideeën te genereren, gedichten te schrijven of zelfs muziekteksten te creëren.
Terwijl de zon ondergaat en de docenten zich voorbereiden om naar huis te gaan, blijft de discussie over ChatGPT hangen in de lucht. Het is duidelijk dat deze technologie het potentieel heeft om het onderwijslandschap te veranderen. Maar zoals altijd ligt de sleutel tot succes in hoe we ervoor kiezen het te gebruiken. Door open te staan voor de mogelijkheden en tegelijkertijd kritisch en bedachtzaam te blijven, kunnen we ervoor zorgen dat ChatGPT een waardevolle aanvulling wordt op ons onderwijs.
